Alisher Navoiy ijodi va uning bunyodkorlikka qoʻshgan hissasi haqida gapirib bering

Alisher Navoiy (1441-1501) - atoqli oʻzbek shoiri, yozuvchisi, mutafakkiri va davlat arbobi. Uning ijodi Oʻrta Osiyo madaniyatiga katta taʼsir koʻrsatgan va u sharqdagi eng mashhur shoirlardan biri sanaladi.

Navoiy nafaqat shoir, balki istedodli nosir, faylasuf, olim, musiqachi, memor va diplomat ham bolgan. Uning ijodi lirika, doston, masal, qissa, ocherk, ilmiy maqola va boshqa janrlarni qamrab olgan.

Navoiy ijodining asosiy xususiyatlaridan biri shundaki, u osha davrda adabiy til bolmagan turkiy tilda ijod qilgan. Navoiy oʻzining adabiy tilini yaratdi, bu til turkiy lahjalarga asoslanadi.

Navoiy oz asarlarida turli mavzularga, jumladan, ishq, tabiat, din, axloq, falsafa va boshqalarga murojaat qilgan. Uning sheriyatiga chuqur falsafiy fikr, nafis til va boy metafora xosdir. U sevgi haqida odamlarni bog'laydigan va hayotga ma'no beradigan eng kuchli kuch sifatida yozgan.

Navoiyning eng mashhur asarlaridan biri Xosrov va Shirin dostoni bolib, u Fors shohi va arman malikasi ortasidagi muhabbat haqida hikoya qiladi. U tarixdagi eng mashhur sherlardan biriga aylanib, Sharq dunyosi adabiyotiga sezilarli tasir korsatdi.

Navoiy Oʻrta Osiyoning boshqa xalqlari, jumladan tojiklar, oʻzbeklar, turklar va boshqa xalqlar adabiyoti va madaniyatiga ham ulkan taʼsir koʻrsatdi. Uning ijodi koplab yozuvchi va shoirlar uchun ornak bolib, uning uslubi va goyalari asosida ijod qilgan.

Navoiy taʼlim va ilm-fanning faol targʻibotchisi ham boʻlib, uning asarlarida matematika, astronomiya, geografiya va boshqa fanlarga oid ilmiy risolalar mavjud.

U turkiy shevalarning ilk lugatlaridan biri bolgan, turkiy tillarni organishga salmoqli hissa qoshgan Divon lugat at-turkni ham yaratgan. Bu asar tilshunoslik va madaniyatshunoslik sohasida klassik asarga aylanib, hozirgacha oliy oquv yurtlari, ilmiy muassasalarda organilmoqda.

Qolaversa, Navoiy Temuriylar sulolasi davrida muhim davlat arbobi bolib, hukumatda yuqori lavozimlarda ishlagan. U oz mamlakatida madaniyat va ilm-fan rivojiga hissa qoshgan, masjidlar, maktablar va boshqa muassasalar qurilishiga homiylik qilgan.

Umuman, Alisher Navoiy ijodi Orta Osiyo madaniyati va adabiyotiga ulkan tasir korsatdi va uning milliy merosiga aylandi. Bu viloyat madaniy merosining timsoliga, yozuvchi, shoir va olimlarning koplab avlodlari uchun namuna boldi.

1 2 3

: Ozbekiston tarixi fanidan imtixon savollariga javoblar 11 sinf
: 14

"Test-Uz.Ru" 2014-2023. , ,

| |